Erta preeklampsiya skriningining zamonaviy jihatlari
Annotatsiya
Preeklampsiya (PE) butun dunyo bo'ylab muhim tibbiy va ijtimoiy muammo bo'lib qolmoqda, homilador ayollarning 2-8 foizida uchraydi. PE homiladorlikning halokatli asorati bo'lib kelgan va shunday bo'lib qolmoqda. PE yoki eklampsiya barcha onalar o'limining 10-15 foizini tashkil qiladi, bu esa har yili dunyo bo'ylab kamida 70 000 o'limni tashkil qiladi. Erta boshlangan PE (homiladorlikning 34 haftasidan oldin boshlangan) onalar va perinatal o'limga olib keladigan asosiy omil hisoblanadi. PE hali ham akusherlikda shoshilinch, potentsial jihatdan o'ta og'ir holat hisoblanadi. PE ning oqibatlari ona va homila/yangi tug'ilgan chaqaloq organlarining funktsional va organik buzilishi (shikastlanishi) darajasini ob'ektiv baholashning iloji yo'qligi sababli oldindan aytib bo'lmaydi. Afsuski, PE ning etiologiyasi va patogenezi to'liq tushunilmagan, bu esa uni bashorat qilish va samarali oldini olishdagi qiyinchiliklarni tushuntiradi. Ushbu ilmiy sharhning maqsadi PE profilaktikasini aniqlash va tashkil etish uchun skrining usuliga bag'ishlangan mavjud ilmiy nashrlarni tahlil qilishdir. Ushbu usul homiladorlikning 11-13 haftasida onaning xususiyatlari va tibbiy tarixi, bachadon arteriyasining pulsatsiya indeksi (PI), o'rtacha arterial bosim (MAP), shuningdek, homiladorlik bilan bog'liq plazma oqsili-A (PAPP-A) va platsenta o'sish omili (PlGF) bo'yicha dastlabki ma'lumotlarni onaning zardobida birlashtiradi. Ushbu usul erta boshlangan PE xavfi yuqori bo'lgan homiladorliklarning yuqori qismini aniqlashi mumkin. Shunday qilib, eng istiqbolli bashoratli modellarga onaning xavf omillari, o'rtacha arterial bosim, bachadon arteriyasi doppleri va biomarkerlar kabi onaning sezuvchanligi va platsentasining turli jihatlarini baholaydigan testlar panellari kiradi. PE xavfini oqilona baholash uchun ba'zi marker kombinatsiyalari bo'yicha yetarli ma'lumotlar mavjud. Turli populyatsiyalarda xavfni bashorat qilishni baholash uchun istiqbolli tadqiqotlar zarur. Bundan tashqari, mavjud modellarning bashoratli ishlashini yaxshilash uchun yangi tadqiqot strategiyalari orqali yaratilgan yangi biomarkerlarning salohiyati baholanishi kerak.
Kalit so‘zlar
Mualliflar haqida
Adabiyotlar ro'yxati
Торчинов А.М., Кузнецов В.М., Акуденко А.В., и др. Способ персонализированного прогнозирования развития преэклампсии на основе анамнестических, фенотипических и генотипических предикторов // Проблемы репродукции. ― 2018. ― №1. ― С. 87-91.
Инициатива по преэклампсии Международной федерации гинекологии и акушерства (FIGO): практическое руководство по скринингу в I триместре и профилактике заболевания (адаптированная версия на русском языке под редакцией З.С. Ходжаевой, Е.Л. Яроцкой, И.И. Баранова) // Акушерство и гинекология: новости мнения, обучение. 2019. Т. 7, № 4. С. 32–60
Brown M.A., Magee L.A., Kenny L.C., Karumanchi S.A., McCarthy F.P., Saito S., et al. The hypertensive disorders of pregnancy: ISSHP classification, diagnosis & management recommendations for international practice. Pregnancy Hypertens. 2018; 13: 291-310.
Nissaisorakarn P., Sharif S., Jim B. Hypertension in Pregnancy: Defining Blood Pressure Goals and the Value of Biomarkers for Preeclampsia. Curr Cardiol Rep. 2016; 18(12): 131.
Ndoni E., Hoxhallari R., Bimbashi A. Evaluation of Maternal Complications in Severe Preeclampsia in a University Hospital in Tirana // Maced J. Med. Sci. ― 2016. ― №4 (1). ― Р. 102-106. doi: 10.3889/oamjms.2016.025.
Villa P.M., Marttinen P., Gillberg J., et al. Cluster analysis to estimate the risk of preeclampsia in the high-risk Prediction and Prevention of Preeclampsia and Intrauterine Growth Restriction (PREDO) study // PLoS One. ― 2017. ― №12 (3). ― Р. e0174399.
Poon L.C., Shennan A., Hyett J.A., Kapur A., Hadar E., Divakar H., et al. The International Federation of Gynecology and Obstetrics (FIGO) initiative on pre-eclampsia: A pragmatic guide for first-trimester screening and prevention. Int J Gynecol Obstet. 2019; 145(S1): 1-33.
Contro, E. Uterine artery Doppler longitudinal changes in pregnancies complicated with intrauterine growth restriction without preeclampsia / Contro E., Cha DH, De Maggio I et al.// Prenat Diagn. -2014. - Vol. 34 . - P. 115¬-120.
Caradeux J., Martinez-Portilla R.J., Peguero A., Sotiriadis A., Figueras F. Diagnostic performance of third-trimester ultrasound for the prediction of late-onset fetal growth restriction: a systematic review and meta-analysis. Am J Obstet Gynecol. 2019; 220(5): 449-459.e19.
Thilaganathan B. Pre-eclampsia and the cardiovascular-placental axis. Ultrasound Obstet Gynecol. 2018; 51(6): 714 – 7.
Jim B., Karumanchi S.A. Preeclampsia: Pathogenesis, Prevention, and Long-Term Complications. Semin Nephrol. 2017; 37(4): 386 – 97.
NICE guideline. Hypertension in Pregnancy: Diagnosis and Management. Am J Obs Gynecol. 2019; 77(1): S1 – s22.
WHO. Meeting to develop a global consensus on preconception care to reduce maternal and childhood mortality and morbidity. World Health Organization Headquarters, Geneva, 6—7 February 2012: meeting report. Accessed November 08, 2019. Available from: http://www.
Ghi, T., Dall’Asta, A., Valensise, H. (2018). Antenatal Care of Preeclampsia: From the Inverted Pyramid to the Arrow Model?. FETAL DIAGNOSIS AND THERAPY, 44(2), 81-84 [10.1159/000490047].
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Qanday iqtibos keltirish kerak
